Ndryshon formula e vlerësimit të makinave në Doganë, mund të rritet kostoja e zhdoganimit
Qytetarët që importojnë automjete nga jashtë mund të përballen me detyrime më të larta në momentin e zhdoganimit, pas ndryshimit të mënyrës se si përcaktohet vlera e makinës kur Dogana nuk pranon çmimin e deklaruar të blerjes.
Ndryshimi nuk prek normën e TVSH-së. Ajo që ndryshon është mënyra e përcaktimit të bazës së vlerësimit. Nëse Dogana i cakton automjetit një vlerë më të lartë se çmimi i deklaruar, detyrimet llogariten mbi këtë vlerë, duke rritur shumën që duhet të paguajë importuesi.
Nga 80% e një reference te mesatarja e tre burimeve
Sipas praktikës së mëparshme të përcaktuar në udhëzimin e Ministrisë së Financave, në rastet kur çmimi i transaksionit nuk pranohej dhe përdorej një metodë alternative vlerësimi, për automjetet e importuara nga vendet e Bashkimit Europian një prej referencave ishte “Quattroruote”.
Vlera e automjetit përcaktohej në bazë të markës, modelit dhe vitit të prodhimit, por nuk duhej të ishte më e ulët se 80% e çmimit të përcaktuar në tabelën përkatëse.
Me procedurën e re, mënyra e llogaritjes ndryshon. Vlera orientuese përcaktohet duke marrë çmimet e të njëjtit automjet nga tri burime të specializuara dhe duke nxjerrë mesataren e tyre.
Në këtë formulë nuk aplikohet më reduktimi në 80% që përdorej më parë.
Si ndryshon vlera në praktikë?
Për shembull, nëse një automjet rezulton me çmime prej 18,900 euro, 19,300 euro dhe 19,100 euro në tri burimet e përdorura për vlerësim, mesatarja e tyre është 19,100 euro.
Kjo shumë shërben si vlerë orientuese për llogaritjen.
Nëse do të përdorej formula e mëparshme, ku merrej 80% e vlerës së referencës, 80% e shumës 19,300 euro do të ishte 15,440 euro.
Kjo krijon një diferencë prej 3,660 eurosh mes dy bazave të vlerësimit, ose rreth 23.7%.
Në shembullin konkret, vetëm TVSH-ja e llogaritur mbi këtë diferencë do të sillte rreth 732 euro më shumë për qytetarin.
Nuk do të thotë se çdo makinë do të shtrenjtohet me të njëjtën përqindje
Ndryshimi i formulës nuk nënkupton që çdo automjet i importuar do të ketë automatikisht një rritje prej 20% apo 23.7% të kostos së zhdoganimit.
Shuma përfundimtare varet nga çmimi i automjetit, të dhënat e përdorura për vlerësimin dhe mënyra se si përcaktohet vlera doganore në rastin konkret.
Ndryshimi bëhet i rëndësishëm pikërisht në rastet kur Dogana nuk e pranon çmimin e deklaruar në faturën e blerjes.
Çfarë ndryshon për importuesit?
Për qytetarin, dallimi kryesor është mes çmimit që ka paguar realisht për automjetin dhe vlerës që pranon Dogana për qëllime të zhdoganimit.
Nëse administrata doganore nuk e konsideron çmimin e deklaruar si vlerën e transaksionit dhe nuk mund të përdoren metodat e tjera të vlerësimit, aktivizohen metodat alternative.
Në këto raste, përdorimi i burimeve të jashtme të çmimeve dhe llogaritja e mesatares së tyre mund të çojë në një vlerë doganore më të lartë se ajo e deklaruar nga importuesi.
Për rrjedhojë, edhe detyrimet për t’u paguar mund të rriten.
Pra, ndryshimi nuk është një rritje formale e normës së TVSH-së për automjetet. Efekti vjen nga rritja e mundshme e bazës së vlerësimit, mbi të cilën llogaritet TVSH-ja dhe detyrimet e tjera të zhdoganimit.