Ursula von der Leyen në Tiranë, mesazhet për Shqipërinë dhe BE
Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, vizitoi Tiranën më 30 shtator 2026. Në qendër të vizitës ishte rruga e Shqipërisë drejt Bashkimit Evropian. Ajo vlerësoi përparimin e vendit dhe kërkoi vijimin e reformave.
Gjatë takimeve me drejtuesit shqiptarë, von der Leyen foli edhe për drejtësinë, Planin e Rritjes, SEPA-n dhe roaming-un. Ajo e lidhi përparimin në këto fusha me afrimin e Shqipërisë me BE-në.
Mesazhi i saj ishte i qartë. Shqipëria ka bërë hapa të rëndësishëm. Megjithatë, puna duhet të vazhdojë dhe reformat duhet të zbatohen plotësisht.
Ursula von der Leyen në Tiranë, vlerësim për progresin
Gjatë konferencës me kryeministrin Edi Rama, presidentja e Komisionit Evropian vlerësoi ecurinë e Shqipërisë në procesin e integrimit.
Sipas saj, Shqipëria është ndër vendet që po përparojnë në mënyrë të dukshme në procesin e anëtarësimit. Ajo theksoi gjithashtu rëndësinë e punës së bërë gjatë vitit të fundit.
Von der Leyen tha se anëtarësimi i Shqipërisë do të ishte me rëndësi jo vetëm për vendin, por edhe për Bashkimin Evropian.
Megjithatë, ajo kërkoi që autoritetet shqiptare të ruajnë ritmin e reformave. Në veçanti, vëmendja duhet të përqendrohet te zbatimi i tyre.
Ky është një element i rëndësishëm i procesit të integrimit. Miratimi i ligjeve nuk mjafton. Reformat duhet të japin rezultate konkrete për qytetarët.
Drejtësia mbetet një nga fushat kryesore
Një pjesë e rëndësishme e mesazheve të Ursula von der Leyen në Tiranë lidhej me drejtësinë dhe sundimin e ligjit.
Shqipëria ka bërë hapa të rëndësishëm në këtë fushë. Në maj 2026, BE-ja konfirmoi se vendi kishte përmbushur kriteret e ndërmjetme për grupkapitullin “Themeloret”.
Ky grup përfshin fusha të rëndësishme të procesit të anëtarësimit. Në të bëjnë pjesë drejtësia, të drejtat themelore, drejtësia dhe siguria, reforma e administratës publike dhe kriteret ekonomike.
Për këtë arsye, reforma në drejtësi mbetet pjesë qendrore e negociatave.
Von der Leyen kërkoi gjithashtu zbatimin e plotë të reformave. Sipas saj, qëllimi duhet të jetë krijimi i ndryshimeve që qytetarët i ndjejnë në jetën e përditshme.
Ndërkohë, mbrojtja e mjedisit ishte një tjetër fushë që ajo veçoi. Shqipëria duhet të vijojë punën për përafrimin me standardet e BE-së dhe për zbatimin e tyre.
Shqipëria ka hapur të gjithë kapitujt e negociatave
Procesi i negociatave ka shënuar hapa të rinj gjatë vitit 2026.
Shqipëria ka hapur të 33 kapitujt e negociatave me BE-në. Deri në korrik 2026, tre prej tyre ishin mbyllur përkohësisht.
Bëhet fjalë për shkencën dhe kërkimin, arsimin dhe kulturën, si dhe marrëdhëniet me jashtë.
Këto kapituj nuk konsiderohen përfundimisht të mbyllur deri në përfundimin e të gjithë procesit të negociatave. Megjithatë, zhvillimi tregon se Shqipëria ka kaluar në një fazë të re të procesit.
Në këtë kuadër, von der Leyen foli edhe për udhërrëfyes më konkretë për vendet që përparojnë në negociata.
Ajo theksoi se anëtarësimi do të vijojë të bazohet në merita. Kjo do të thotë se përparimi i çdo vendi do të lidhet me përmbushjen e kritereve dhe rezultateve të kërkuara.
Plani i Rritjes, 213 milionë euro të disbursuara
Një tjetër temë e rëndësishme ishte Plani i Rritjes së BE-së për Ballkanin Perëndimor.
Shqipëria është një nga përfitueset e këtij instrumenti. Mbështetja financiare lidhet me përmbushjen e reformave të përcaktuara në agjendën kombëtare.
Sipas të dhënave të Delegacionit të BE-së në Shqipëri, vendi ka përfituar rreth 213 milionë euro në disbursime.
Kjo shumë është dhënë në tre këste. Financimi lidhet me rezultatet e arritura në kuadër të reformave të përcaktuara nga programi.
Në periudhën e parë të raportimit, Shqipëria përmbushi 21 nga 41 hapa reformash. Në periudhën e dytë u përmbushën 12 nga 21 hapa.
Fondet e Planit të Rritjes mbështesin disa fusha. Mes tyre janë klima e biznesit, energjia, transformimi digjital, kapitali njerëzor dhe sundimi i ligjit.
Për këtë arsye, Plani i Rritjes nuk lidhet vetëm me financimin. Ai synon gjithashtu ta afrojë Shqipërinë me tregun dhe standardet e Bashkimit Evropian.
SEPA sjell pagesa më të lehta në euro
Në fushën financiare, Shqipëria ka bërë tashmë një hap konkret drejt integrimit evropian.
Vendi është pjesë e hapësirës gjeografike të SEPA-s. Këshilli Evropian i Pagesave miratoi përfshirjen e Shqipërisë në nëntor 2024.
Më pas, në tetor 2025, sistemi u bë operacional për pagesat ndërkufitare në euro.
Banka e Shqipërisë njoftoi në tetor 2025 kryerjen e transaksionit të parë SEPA nga Shqipëria.
Për qytetarët dhe bizneset, kjo sjell përfitime praktike. Pagesat ndërkufitare në euro mund të kryhen më shpejt dhe me kosto më të ulët.
Gjithashtu, integrimi në SEPA e afron më tej sistemin financiar shqiptar me atë të vendeve evropiane.
Roaming-u me BE-në ende nuk është falas
Një tjetër temë e përmendur nga Ursula von der Leyen në Tiranë ishte roaming-u.
Megjithatë, roaming-u pa tarifa shtesë mes Shqipërisë dhe BE-së ende nuk është në fuqi.
Në shkurt 2026, Komisioni Evropian propozoi hapjen e negociatave për zgjerimin e regjimit “Roam Like at Home” edhe me vendet e Ballkanit Perëndimor.
Në qershor 2026, Këshilli i BE-së autorizoi hapjen e këtyre negociatave.
Procesi kërkon përafrimin e rregullave dhe plotësimin e kushteve të nevojshme. Për momentin nuk ka një datë të përcaktuar për përfundimin e tij.
Ndërkohë, tarifat e roaming-ut mes BE-së dhe Ballkanit Perëndimor janë ulur përmes marrëveshjeve të operatorëve. Synimi është një ulje e mëtejshme e kostove gjatë viteve në vijim.
Gjatë vizitës në Tiranë, von der Leyen tha se do të rikthehej në Shqipëri kur roaming-u pa tarifa shtesë të bëhej realitet.
BE-ja kërkon rezultate, jo vetëm reforma në letër
Mesazhi për reformat ishte i lidhur me një parim të rëndësishëm të procesit të anëtarësimit.
Shqipëria duhet të miratojë ligje në përputhje me standardet e BE-së. Në të njëjtën kohë, këto rregulla duhet të zbatohen në praktikë.
Kjo vlen veçanërisht për drejtësinë dhe sundimin e ligjit. Por kërkesa shtrihet edhe në fusha të tjera të negociatave.
Për këtë arsye, progresi i Shqipërisë do të matet jo vetëm me numrin e kapitujve të hapur. Rëndësi do të ketë edhe përmbushja e kritereve për mbylljen e tyre.
Në këtë proces, institucionet shqiptare duhet të tregojnë rezultate të qëndrueshme. Ndërkohë, BE-ja do të vazhdojë të vlerësojë progresin sipas kritereve të përcaktuara.
63 shkolla të rindërtuara pas tërmetit
Vizita e Ursula von der Leyen në Tiranë kishte edhe një pjesë konkrete. Presidentja e Komisionit Evropian vizitoi shkollën “Emin Duraku”.
Shkolla është pjesë e programit EU4Schools. Programi u krijua pas tërmetit të 26 nëntorit 2019.
Sipas UNDP-së, programi ka përfunduar rindërtimin ose rehabilitimin e 63 objekteve arsimore në 11 bashki.
Këto investime kanë krijuar ambiente të reja për rreth 24,500 fëmijë, nxënës dhe mësues.
Bashkimi Evropian ka financuar programin me 75 milionë euro. UNDP ka kontribuar gjithashtu me rreth 765 mijë euro.
Për von der Leyen, projekti është një shembull i mbështetjes së BE-së për Shqipërinë. Ai lidhet me premtimin e bërë pas tërmetit për të ndihmuar në rindërtimin e zonave të prekura.
Mesazhi përfundimtar i Ursula von der Leyen në Tiranë
Vizita e Ursula von der Leyen në Tiranë përfshiu disa prej çështjeve kryesore të marrëdhënieve mes Shqipërisë dhe BE-së.
Në planin politik, fokusi ishte te negociatat dhe reformat. Në planin ekonomik, vëmendja u përqendrua te Plani i Rritjes dhe integrimi në SEPA.
Ndërkohë, roaming-u mbetet një nga hapat e ardhshëm që mund të ndikojë drejtpërdrejt te qytetarët.
Shqipëria ka hapur të gjithë kapitujt e negociatave. Tre prej tyre janë mbyllur përkohësisht. Megjithatë, procesi nuk ka përfunduar.
Në këtë fazë, zbatimi i reformave merr rëndësi të veçantë. Drejtësia, sundimi i ligjit, mjedisi dhe reformat ekonomike mbeten pjesë e punës që duhet të vijojë.
Mesazhi i Ursula von der Leyen ishte se rruga drejt BE-së është e lidhur me rezultate konkrete. Shqipëria po avancon në negociata, ndërsa hapat e ardhshëm do të varen nga përmbushja e kritereve të anëtarësimit.
Për qytetarët, integrimi evropian po shoqërohet tashmë me disa ndryshime konkrete. SEPA ka sjellë një mënyrë më të integruar për pagesat në euro. Plani i Rritjes po sjell financime të lidhura me reforma dhe investime. Ndërkohë, negociatat për roaming-un me BE-në kanë hyrë në një fazë të re.
Kështu, procesi i integrimit nuk lidhet vetëm me datën e anëtarësimit. Ai përfshin edhe ndryshime që Shqipëria po i zbaton gradualisht në ekonomi, institucione dhe shërbime.
Detaje
- Burimi: Komisioni Evropian, Këshilli i BE-së, Delegacioni i BE-së në Shqipëri, European Payments Council, Banka e Shqipërisë, UNDP Shqipëri.
- Përpunoj: Diplomacia Sot