Kryeministrja italiane Giorgia Meloni ka ndërmarrë një hap të pazakontë për të mbrojtur zërin e saj nga përdorimi i paautorizuar përmes AI.
Meloni ka paraqitur një aplikim në Zyrën e Bashkimit Europian për Pronësinë Intelektuale, EUIPO. Synimi është që timbri i saj zanor të marrë mbrojtje si markë.
Aplikimi u dorëzua më 5 tetor 2026. Ai përmban një regjistrim audio rreth katër sekonda. Në të, Meloni shqipton dy herë frazën “Io sono Giorgia Meloni”.
Megjithatë, kërkesa nuk është miratuar ende. Sipas të dhënave të EUIPO, aplikimi ndodhet aktualisht nën shqyrtim.
Meloni synon të mbrojë zërin nga AI
Masa vjen në një kohë kur teknologjia e AI mund të kopjojë zërat e njerëzve me një saktësi gjithnjë e më të madhe.
Një regjistrim i shkurtër mund të përdoret për të krijuar materiale audio që duken sikur janë thënë nga një person real. Kjo mund të shkaktojë probleme sidomos në politikë, ku një deklaratë e rreme mund të shpërndahet me shpejtësi.
Në rastin e Melonit, mbrojtja e kërkuar lidhet me përdorimin e timbrit të saj në produkte dhe përmbajtje të caktuara mediatike. Aplikimi përfshin kategori që lidhen me përmbajtje multimediale, aktivitete kulturore dhe organizimin e aktiviteteve politike.
Megjithatë, regjistrimi i një marke nuk do të thotë se çdo imitimi i zërit bëhet automatikisht i paligjshëm. Mbrojtja varet nga mënyra se si përdoret zëri dhe nga kuadri ligjor që zbatohet.
“Io sono Giorgia Meloni”
Fraza e përdorur në regjistrim nuk është zgjedhur rastësisht.
“Io sono Giorgia” u bë një nga frazat më të njohura të Melonit gjatë fushatës së saj politike. Në aplikimin e ri, ajo përdor emrin e plotë.
Regjistrimi i zërit është vetëm disa sekonda i gjatë. Megjithatë, ai synon të shërbejë si referencë për timbrin që kërkohet të mbrohet.
Meloni është përballur më parë me deepfake
Kryeministrja italiane ka qenë më parë objekt i përmbajtjeve të manipuluara.
Në një rast të mëparshëm, imazhi i saj u përdor në një material pornografik të krijuar dhe shpërndarë pa autorizim. Çështja përfundoi edhe në procedura gjyqësore.
Meloni ka folur publikisht për rrezikun që paraqesin deepfake. Ajo ka argumentuar se këto materiale mund të mashtrojnë dhe dëmtojnë njerëzit.
Rreziku është veçanërisht i madh për personazhet publike. Një audio ose video e manipuluar mund të duket bindëse përpara se të verifikohet origjina e saj.
Italia ka forcuar ligjin për AI
Hapi i Melonit vjen gjithashtu pas miratimit të kuadrit të ri italian për inteligjencën artificiale.
Ligji nr. 132 i 23 shtatorit 2025 hyri në fuqi më 10 tetor të po atij viti. Ai përcakton rregulla për përdorimin e AI në fusha të ndryshme dhe përfshin edhe dispozita penale.
Një prej dispozitave të reja lidhet me shpërndarjen e materialeve të falsifikuara ose të ndryshuara me sisteme AI.
Sipas ligjit, personi që pa pëlqim shpërndan imazhe, video ose zëra të falsifikuar me AI dhe i shkakton një dëm të padrejtë një personi mund të dënohet me 1 deri në 5 vjet burg.
Për këtë arsye, Italia ka krijuar një bazë të re ligjore për trajtimin e disa rasteve të abuzimit me përmbajtjen e krijuar ose manipuluar nga AI.
Një mbrojtje që ende po shqyrtohet
Aplikimi i Melonit në EUIPO nuk është ende një markë e miratuar.
Statusi aktual është “nën shqyrtim”. Për këtë arsye, është më e saktë të thuhet se kryeministrja ka aplikuar për regjistrimin e zërit, dhe jo se zëri i saj është tashmë një markë tregtare e regjistruar përfundimisht.
Kjo është një dallim i rëndësishëm edhe nga pikëpamja juridike.
Ndërkohë, rasti tregon se mbrojtja e identitetit zanor po bëhet pjesë e debatit për pronësinë intelektuale. Zëri i një personi mund të përdoret për të krijuar përmbajtje që ai person nuk e ka thënë kurrë.
Meloni nuk është figura e parë publike që kërkon një mbrojtje të tillë. Edhe këngëtarja italiane Giusy Ferreri ka paraqitur më herët një kërkesë për mbrojtjen e zërit të saj.
Në këtë mënyrë, beteja kundër deepfake po zhvendoset edhe në fushën e pronësisë intelektuale. Megjithatë, mbetet për t’u parë se sa efektive do të jetë kjo mbrojtje në rastet kur zëri kopjohet dhe përdoret përmes sistemeve të AI.
Detaje
- Burimi: EUIPO, ANSA, Reuters, AP, Normattiva
- Përpunoj: Diplomacia Sot