Protestat në Francë kanë hyrë në javën e tretë. Mbi 161 mijë persona kërkojnë më shumë investime në arsim, më shumë mësues dhe shkolla në kushte më të mira. Në demonstrata mori pjesë edhe Greta Thunberg.
Më shumë se 161 mijë nxënës, studentë dhe anëtarë të sindikatave dolën në rrugë të martën në qytete të ndryshme të Francës. Ata kërkojnë zgjidhje për mungesën e mësuesve, klasat e mbushura dhe ndërtesat shkollore të amortizuara.
Sipas Ministrisë së Brendshme franceze, në protesta morën pjesë 161,500 persona. Ndërkohë, lëvizja po ushtron presion mbi qeverinë për të rritur fondet për arsimin.
Megjithatë, qeveria duhet të përballet edhe me një problem tjetër. Ajo po kërkon të kufizojë deficitin dhe borxhin publik të vendit.
Protestat në Francë dhe mbështetja e Greta Thunberg
Aktivistja suedeze Greta Thunberg iu bashkua nxënësve në një protestë në Saint-Denis, pranë Parisit. Ajo kritikoi mungesën e investimeve në shkolla dhe kërkoi që të rinjtë të dëgjohen më shumë.
Thunberg, 23 vjeçe, u bë e njohur në moshë të re për protestat e saj në mbrojtje të klimës. Këtë herë, ajo shprehu mbështetje për kërkesat e nxënësve francezë.
Sipas saj, të rinjtë nuk po marrin pjesë sa duhet në diskutimet për të ardhmen e tyre. Gjithashtu, ajo theksoi se shkollat kanë nevojë për më shumë investime.
Pranë nxënësve u rreshtuan edhe disa avokatë. Ata formuan një zinxhir njerëzor për t’i mbrojtur demonstruesit, pas akuzave për dhunë policore.
Mungesa e mësuesve dhe shkollat e mbyllura
Ministri francez i Arsimit, Édouard Geffray, deklaroi se 214 nga 3,700 shkollat e mesme ishin mbyllur plotësisht të martën.
Ai njoftoi gjithashtu se 3,000 mësues zëvendësues po caktoheshin në shkollat me mungesat më të mëdha të stafit.
Megjithatë, problemet nuk kufizohen vetëm te shkollat e mbyllura. Sipas raportimeve të mediave franceze, mësimi është ndërprerë edhe në institucione të tjera. Disa shkolla kanë kaluar pjesërisht ose plotësisht në mësim online.
Ndërkohë, presidenti Emmanuel Macron bëri thirrje për qetësi dhe dialog. Ai tha se kërkesat duhet të trajtohen përmes konsultimeve dhe diskutimeve.
Protestat në Francë dhe përplasjet me policinë
Shumica e demonstratave të së martës u zhvilluan paqësisht. Megjithatë, në Paris dhe Nantes, policia përdori gaz lotsjellës për të shpërndarë protestuesit.
Sipas të dhënave të raportuara nga autoritetet, më shumë se 6,800 persona, kryesisht të mitur, janë ndaluar gjatë protestave. Ndërkohë, Ministria e Drejtësisë ka raportuar edhe nisjen e procedurave penale ndaj një pjese të tyre.
Përdorimi i forcës nga policia ka shkaktuar reagime të shumta. Organizatat për të drejtat e njeriut dhe demonstruesit pretendojnë se në disa raste forcat e rendit kanë përdorur forcë të tepruar.
Disa të rinj kanë pësuar lëndime të rënda gjatë përplasjeve. Pas një incidenti ku një nxënës u plagos rëndë nga një granatë trullosëse, autoritetet ndaluan përdorimin e pajisjes së përfshirë në atë rast.
Nga ana tjetër, ministri i Brendshëm Laurent Nuñez mbrojti veprimet e policisë. Ai deklaroi se policia nuk ndërhyn kur demonstratat zhvillohen në mënyrë paqësore.
Sindikatat paralajmërojnë vazhdimin e protestave
Protestat kanë marrë mbështetjen e sindikatave, disa mësuesve dhe përfaqësuesve të së majtës politike. Organizatorët thonë se pakënaqësia është veçanërisht e madhe në zonat me të ardhura të ulëta pranë Parisit.
Louis Létoublon, nga organizata studentore Les Lycéens!, tha se lëvizja nisi në këto zona. Sipas tij, vështirësitë ekonomike të familjeve kanë shtuar zemërimin ndaj gjendjes së shkollave.
Për këtë arsye, pushimet dyjavore të vjeshtës mund të mos i japin fund mobilizimit. Disa nxënës kanë deklaruar se do t’i vazhdojnë bllokadat edhe në ditët në vijim.
Gjithashtu, kryetarja e sindikatës CGT, Sophie Binet, paralajmëroi se protestat do të vazhdojnë nëse qeveria nuk u përgjigjet kërkesave të të rinjve.

Fotografia: Guillaume Horcajuelo/EPAPhotograph: Guillaume Horcajuelo/EPA/theguardian
Pakënaqësia mund të shtrihet edhe përtej arsimit
Përveç problemeve në shkolla, në Francë po shtohen shqetësimet për çmimet e karburanteve, energjisë dhe koston e jetesës.
Për të shtunën janë paralajmëruar protesta të tjera. Megjithatë, pjesëmarrja dhe përmasat e tyre mbeten të pasigurta.
Në marshimin e Parisit mori pjesë edhe Jérôme Rodrigues, një nga figurat e njohura të lëvizjes së jelekëve të verdhë të viteve 2018 dhe 2019. Prania e tij ka nxitur diskutime për një rikthim të mundshëm të kësaj lëvizjeje.
Ndërkohë, kriza arsimore po zhvillohet në një periudhë të rëndësishme politike. Zgjedhjet e ardhshme presidenciale pritet të mbahen rreth gjashtë muaj më vonë.
Marine Le Pen ka kritikuar gjendjen e shkollave dhe ka komentuar përgjegjësinë për dëmet e shkaktuara. Në të njëjtën kohë, Jean-Luc Mélenchon ka mbështetur protestuesit dhe ka kritikuar veprimet e policisë.
Për momentin, kërkesa kryesore e demonstruesve mbetet e qartë. Ata duan më shumë mësues, shkolla të mirëmbajtura dhe investime më të mëdha në arsim. Megjithatë, mbetet për t’u parë nëse qeveria do të paraqesë masa konkrete për t’iu përgjigjur këtyre kërkesave.
Detaje
- Burimi: The Guardian, Agence France-Presse, Ministria e Brendshme e Francës, Ministria franceze e Arsimit
- Përpunoj: Diplomacia Sot