E Majta kryeson ngushtë përpara zgjedhjeve të Berlinit

Zgjedhjet për Dhomën e Përfaqësuesve të Berlinit më 20 shtator 2026 po zhvillohen në një klimë politike të fragmentuar, ku diferencat mes partive kryesore janë të vogla. Sondazhi i fundit i infratest dimap, i realizuar më 7–9 shtator, e vendos Partinë e Majtë në 21%, CDU-në në 20% dhe AfD-në në 18%. Pas tyre vijnë të Gjelbrit me 16% dhe SPD-ja me 12%. Këto shifra tregojnë një garë të ngushtë, por nuk përbëjnë një barazim të plotë mes tri partive të para.

Berlini ka rreth 3.9 milionë banorë dhe është njëkohësisht qytet dhe land gjerman. Popullsia e regjistruar në fund të vitit 2025 ishte rreth 3.91 milionë.

Qyteti karakterizohet nga dallime të dukshme mes zonave të tij. Në pjesë të qendrës kanë pasur tradicionalisht mbështetje të konsiderueshme të Gjelbrit dhe e Majta, ndërsa në zona të tjera CDU-ja dhe AfD-ja kanë baza më të forta. Ky diversitet social dhe politik e bën veçanërisht të vështirë parashikimin e rezultatit.

Një garë e hapur për parlamentin e landit

Më 20 shtator, rreth 2.5 milionë votues me të drejtë vote pritet të marrin pjesë në zgjedhjet për Dhomën e Përfaqësuesve të Berlinit. Parlamenti i landit zgjedh më pas kryetarin qeverisës të Berlinit.

Sipas matjes së fundit të infratest dimap, Partia e Majtë ka 21% të mbështetjes, CDU-ja 20%, AfD-ja 18%, të Gjelbrit 16% dhe SPD-ja 12%. BSW-ja ndodhet në 4%, ndërsa partitë e tjera së bashku marrin 9%. Sondazhi u zhvillua me 1,527 persona dhe ka një marzh gabimi prej rreth 2 pikësh përqindjeje për vlerat rreth 10% dhe 3 pikësh përqindjeje për vlerat rreth 50%.

Infratest dimap thekson gjithashtu se sondazhi mat preferencat e momentit dhe jo rezultatin real të zgjedhjeve. Rreth 16% e votuesve të anketuar thanë se mund ta ndryshojnë ende preferencën e tyre deri në ditën e votimit.

CDU-ja dhe tërheqja e Kai Wegnerit

Në Berlin aktualisht qeverisin së bashku CDU-ja dhe SPD-ja. Kai Wegner vazhdon të jetë kryetar qeverisës i qytetit, por CDU-ja ka ndryshuar kandidatin e saj kryesor për zgjedhjet e shtatorit. Kandidati i ri është Stefan Evers, senator i Financave.

Tërheqja e Wegnerit nga kandidatura ndryshoi ndjeshëm fushatën e CDU-së. Sipas BerlinTREND të korrikut, vendimi i tij për të mos kandiduar përsëri u konsiderua i drejtë nga 77% e të anketuarve, ndërsa Evers në atë moment kishte ende një nivel relativisht të ulët njohjeje te publiku.

Edhe në shtator, njohja e kandidatëve mbetet një problem. Sipas sondazhit të fundit, më shumë se gjysma e votuesve kanë vështirësi të krijojnë një vlerësim për kandidatët kryesorë të CDU-së, së Majtës dhe SPD-së. Elif Eralp, kandidatja e së Majtës, dhe Stefan Evers, kandidati i CDU-së, janë ndër emrat kryesorë të garës për postin e kryetarit qeverisës.

Një peizazh politik gjithnjë e më i fragmentuar

Kjo garë zhvillohet në një periudhë kur politika gjermane është bërë më e fragmentuar. Në Berlin, megjithatë, konfigurimi politik ndryshon nga ai i nivelit federal dhe nga rezultatet e zgjedhjeve në lande të tjera.

AfD-ja renditet e treta në sondazhin e fundit me 18%, por mundësitë për formimin e një qeverie varen jo vetëm nga rezultati i saj, por edhe nga marrëdhëniet mes partive të tjera dhe nga koalicionet që mund të formohen pas zgjedhjeve. Në Berlin, CDU-ja dhe e Majta kanë qëndrime të ndryshme dhe nuk janë pjesë e të njëjtit koalicion qeverisës.

Nëse rezultatet do të ishin të ngjashme me sondazhin e fundit, koalicioni aktual CDU-SPD nuk do të kishte shumicën e nevojshme dhe do të duheshin alternativa me tre parti. Infratest dimap vëren se, në këtë skenar, mund të diskutohen modele qeverisëse të drejtuara nga CDU-ja ose nga e Majta.

Strehimi mbetet çështja qendrore

Një prej temave më të rëndësishme të fushatës është strehimi. Berlini është përballur prej vitesh me rritje të çmimeve të banesave dhe qirave, duke e bërë këtë çështje një prej pikave kryesore të debatit politik.

Në vitin 2021, berlinezët votuan në një referendum për propozimin që pronat e kompanive të mëdha të banesave të transferoheshin në pronësi publike. Propozimi u miratua nga 57.6% e pjesëmarrësve në votim, ndërsa pjesëmarrja e votuesve me të drejtë vote që votuan “po” ishte 42.3%.

Partia e Majtë vazhdon të mbështesë zbatimin e këtij vendimi, ndërsa çështja e mënyrës së zbatimit të tij ka mbetur pjesë e debatit politik dhe juridik në Berlin.

Në sondazhet e vitit 2026, strehimi vazhdon të jetë një prej shqetësimeve kryesore të banorëve. Në BerlinTREND të korrikut, banesat renditeshin në krye të listës së problemeve që qytetarët presin të trajtohen nga qeveria e landit.

Mosha e votimit ulet në 16 vjeç

Zgjedhjet e 20 shtatorit 2026 shënojnë gjithashtu një ndryshim të rëndësishëm në sistemin zgjedhor të Berlinit. Për herë të parë, 16- dhe 17-vjeçarët kanë të drejtë të votojnë në zgjedhjet për Dhomën e Përfaqësuesve.

Mosha e votimit për këto zgjedhje u ul nga 18 në 16 vjeç përmes një ndryshimi kushtetues në fund të vitit 2023. Për zgjedhjet e kuvendeve të distrikteve, mosha 16 vjeç ishte tashmë në fuqi.

Ky ndryshim e zgjeron elektoratin dhe sjell për herë të parë në zgjedhjet e landit një grup të ri votuesish të rinj.

Një qytet me kontraste të forta sociale

Berlini mbetet një qytet me dallime të mëdha ekonomike dhe sociale. Të dhënat zyrtare tregojnë se popullsia është e shpërndarë në mënyrë shumë të ndryshme mes zonave qendrore dhe periferike.

Këto kontraste pasqyrohen edhe në politikë. Në të njëjtin qytet bashkëjetojnë zona me mbështetje të fortë për të Majtën dhe të Gjelbrit, distrikte ku CDU-ja është më konkurruese dhe zona ku AfD-ja ka rritur ndjeshëm mbështetjen e saj.

Me zgjedhjet vetëm pak ditë larg, rezultati mbetet i hapur. Sondazhi i fundit e vendos të Majtën vetëm një pikë përqindjeje përpara CDU-së dhe tre pikë përpara AfD-së, ndërsa një pjesë e elektoratit ende nuk e ka përfunduar vendimin e saj. Për këtë arsye, shifrat e sondazheve duhen parë si një fotografi e momentit dhe jo si rezultat i zgjedhjeve.